Крыжавыя дарогi, 2 частка


1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34

— Пятрусь?
— Хто гэта?
— Я, Рыгор. Ты куды?
— Я...
Пятрусь зрабіў некалькі крокаў.
— Думаю да Рымы...
— Ха-ха-ха! — засмяялася тая, не могучы ўтрымацца ад нечаканасці.— Здароў!
— Рыма?
За маўчанкай, якая надышла пасля гэтага, Рыгор развітаўся і з Петрусём і з Рымаю і ўскоранай хадою пайшоў да сябе.
Рыма з Петрусём павярнулі назад.
У пакоі Рыгора чакала свежая, толькі што прынесеная газета. Ён, не раздзяваючыся, хапіўся за яе і прачытаў важнейшыя навіны дня.
На франтах адзначалася ўмоўнае спакойства. Побач выдаваліся фалыпывыя, падробленыя весткі пра магчымае нямецкае адступленне з Полыпчы.
«Германія напярэдадні банкроцтва».
Усё гэта, знаёмае і перажованае, не супыніла на сабе Рыгоравай увагі.
Вайсковыя падзеі патанулі ў жаху другіх навін. Гэтыя навіны адбыліся ў Італіі. Там раз'юшылася стыхія. Магутныя земляўздрыгі разбурылі шэраг гарадоў і сёл. Дзесяткі тысяч людзей, як непрытомныя, разбегліся ў свет. Бяздомныя, напалоханыя, пакалечаныя. Сіраты і няшчасныя. Між соцень і тысяч мёртвых целаў, пры выцці сабак і карканні варон. У асяродку жаху і знішчэння... Дваццаць тысяч забітых... Вайна і стыхія... Стыхія — вайна...
Рыгор злосна швырнуў на падлогу скамечаную газету. Распрануўся і сеў пры акне.
У яго галаве мітусілася плойма разнастайных думак.
На вачах, адзін за другім, запальваліся ліхтары. Цёмны змрок разбягаўся ў бакі. Новы год — новае жыццё? Адказ рабіўся слізкім і неўлавімым.
Грамадка коннікаў прамчалася наперад і знікла за рагавым домам. Патрулі?
Рыгорава хада стала спарнейшай. Ці то здаецца яму, ці, сапраўды, на Выбаргскай шашы мнагалюдней звычайнага. Няўжо такі ў гэтым заложаны ўплыў дзевятага студзеня? Ды не відаць паравіка! Было б цікава, каб ды ён у гэты дзень не хадзіў!
Хутчэй на Выбаргскую шашу!
Не, нічога асаблівага.
Вось прамчаўся паравік, бітком набіты людзьмі. Найбольш рабочых з аколіц. Куды ж, як не на завод, яны спяшаюць?
Абапал, тратуарамі — таксама.
То было ўражанне, няйначай.
Ён паглядзеў направа і налева — не распазнаць.
3 ператочнай вуліцы раптам выскачыў конны раз'езд — новы, другі, ці той самы? Казакі накіравалі да завода і, пад'ехаўшы, сталі. Мэрам бы грамада расце і павялічваецца. Не пускаюць у завод? Што там трапілася?
Пакуль Рыгор дайшоў да завода — людзі рассеяліся. Ён звычайна прайшоў у дзверцы брамы і ачуўся на заводскім дзядзінцы.
Дзевятае студзеня ці будні дзень?
Следам за гудком заварушылася трансмісія і завярцеліся станкі. Шолам, стук, бразгі напоўнілі майстэрні і цэхі, вялікія карпусы завода.
Побач — Анікей.
— Як жа ў другіх? Навін жадных.
I вострае джала разца гоніць спружыністыя стужкі блішчастае сталі. Ад сцяны да сцяны — шэрагі прыгнутых спін.
— Модлы над забітымі ваякамі?
— Праца на карысць катаў? Вось яны.


1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34